ชวนรู้จัก ดอกโคมจีน หรือชบาโคม

431 ธรรมชาติ ทํามาโชว์ ฤดู (เทศ) กาล โคมจีน

“เด็กหลอดแก้ว” Take Baby Home

422 “เด็กหลอดแก้ว” Take Baby Home

ความรัก หรือความไม่รู้ ที่ทำร้าย สัตว์ป่า

422 ความรัก หรือความไม่รู้ ที่ทำร้าย สัตว์ป่า

ปรีดา เทียนส่งรัศมี ชีวิตนี้เพื่อนกเงือก

422 ปรีดา เทียนส่งรัศมี ชีวิตนี้เพื่อนกเงือก

ประเทศไทยสูญเสียพื้นที่จากการกัดเซาะชายฝั่งไปมากกว่า 1 แสนไร่ ส่งผลกระทบต่อผู้อาศัยอยู่ริมทะเล การสร้างเขื่อนหรือกำแพงกันคลื่นยิ่งทำให้ปัญหาลุกลาม

414 ทะลรุกแผ่นดิน การกัดเซาะชายฝั่ง

รู้จักกับพะยูนตัวอ้วนกลมที่ใครเห็นก็ต้องหลงรัก มีอาหารโปรดคือหญ้าทะเล มาเรียมเป็นลูกพะยูนที่พลัดหลงกับแม่ ขณะที่พะยูนตัวอื่นๆ ในทะเลไทยยังไม่ปลอดภัย

414 จากมาเรียมสู่การอนุรักษ์พะยูน 250 ตัวสุดท้าย

“hidden paradise” ผุดขึ้นในวงสนทนาระหว่างที่ทีมงานเดินทางออกจากพื้นที่โกงกางน้ำจืด ตอนกลางของทะเลสาบสงขลา เมื่อราวต้นปี 2567

เราเริ่มสำรวจพื้นที่ธรรมชาติที่ซ่อนเร้นจากการรับรู้หรือตกสำรวจ พื้นที่รอยต่อซึ่งไม่มีนิยามชัดเจนในตำราป่าไม้ โดยเฉพาะ “พื้นที่รกร้าง” ซึ่งพร้อมจะถูกโค่นถางให้โล่งเตียนได้ทุกเมื่อ ซ่อนตัวอยู่ตามพื้นที่ชุ่มน้ำ ทุ่งนา สระหนอง ตลิ่งริมแม่น้ำ รวมถึงพื้นที่สันทรายชายฝั่ง

เราอาจทำได้เพียงเก็บภาพบันทึกไว้ ก่อนความบริสุทธิ์งดงามอันน่ามหัศจรรย์เหล่านี้จะสูญหาย

487 Hidden Paradise ก่อนธรรมชาติจะสูญหาย

พฤกษศิลป์หรือภาพวาดพฤกษศาสตร์ (botanical art) เป็นงานศิลปะที่เน้นการวาดภาพพืชด้วยความแม่นยำทางวิทยาศาสตร์ เพื่อการศึกษาวิจัยและการอนุรักษ์พันธุ์พืช มีพัฒนาการมาหลายศตวรรษ พฤษภาคม 2568 ไทยร่วมจัดนิทรรศการภาพวาดพฤกษศาสตร์นานาชาติ Botanical Art Worldwide 2025 พร้อมกับ 30 กว่าประเทศทั่วโลก มีผลงานของพฤกษศิลปินไทย 57 คนจัดแสดงเป็นโอกาสดีที่เราจะมาทำความเข้าใจกับความหมายและบทบาทของพฤกษศิลป์ ผ่านการทำงานของหลากหลายพฤกษศิลปินเพื่อรังสรรค์ผลงานอันเป็นจุดบรรจบงดงามของทั้งศาสตร์และศิลป์

482 พฤกษศิลป์ พฤกษศิลปิน

แผนที่ที่ชวนเพื่อนๆ มาพักใจในสวน ผ่านกิจกรรมสัมผัสธรรมชาติแบบง่ายๆ เพื่อรับพลังจากธรรมชาติมาช่วยเยียวยาจิตใจและร่วมกันดูแลพื้นที่สีเขียวในเมืองให้คนได้อยู่ร่วมกับสิ่งมีชีวิตน้อยใหญ่

แผนที่ Healใจ Parkใจในสวน

เมื่อไม่นานมานี้กรมประมงได้เปิดเผยรายชื่อปลาน้ำจืดของไทยที่หายากและใกล้สูญพันธ์ุ 

องค์การระหว่างประเทศเพื่อการอนุรักษ์ธรรมชาติ (IUCN) ประเมินสถานภาพความเสี่ยงต่อการสูญพันธ์ุของสิ่งมีชีวิตทั่วโลก พบว่ามีปลาไทยทั้งหมดห้าชนิด เป็นปลาทะเลสี่ชนิด อยู่ในสถานภาพสูญพันธ์ุจากภูมิภาค และที่สูญพันธ์ุแล้วอย่างสิ้นเชิง

สาเหตุสำคัญมาจากปัญหาความเสื่อมโทรมของแหล่งน้ำ การคุกคามที่อยู่อาศัย การสูญเสียความหลากหลายทางพันธุกรรม ไปจนถึงการรุกรานของชนิดปลาต่างถิ่น หรือเอเลียนสปีชีส์

479 ปลาไทย ใกล้สูญพันธุ์-สูญพันธุ์แล้ว

ทั่วทุกภาคของประเทศไทยเต็มไปด้วยแหล่งน้ำที่เอื้อต่อการดำรงชีวิต  
หลายปีที่ผ่านมาแม่น้ำ ลำธาร คูคลอง เสื่อมโทรมลง 
ความเปลี่ยนแปลงของแม่น้ำไม่ได้เกิดขึ้นเองตามธรรมชาติ แต่เป็นผลจากการกระทำของมนุษย์
ปฏิเสธไม่ได้ว่าแม่น้ำกำลังถูกทำลาย และชะตากรรมของแม่น้ำก็คือชะตากรรมของมนุษย์ 
ขณะที่มนุษย์มองเห็นแต่มวลน้ำในแม่น้ำ ใครกันจะเรียกร้องสิทธิให้กับแม่น้ำในฐานะระบบนิเวศที่มีชีวิต 

476 พฤศจิกายน 67 สายน้ำที่ถูกสาป

ประเทศไทยเป็นเขตกระจายพันธุ์ของนกนานาชนิดและถิ่นอาศัยของนกไม่ได้มีเฉพาะในเขตคุ้มครองทางกฎหมาย สวนผลไม้ ทุ่งหญ้า ป่าละเมาะ หาดเลน หาดทราย นาเกลือ ทุ่งนา พื้นที่เกษตรกรรม กระทั่งในเมือง ล้วนเป็นแหล่งอาหารและที่อยู่ของนก

ทั่วโลกกำลังเผชิญการลดลงของพื้นที่ป่าไม้ การอนุรักษ์พื้นที่ OECMs อันเป็นถิ่นอาศัย แหล่งอาหาร เส้นทางการบินของนกต่างๆ อาจนำไปสู่การสร้างความร่วมมือดูแลรักษาพื้นที่ธรรมชาติ ซึ่งจะเป็นการเปลี่ยนผ่านที่สำคัญสู่การฟื้นคืนความสมดุลของมนุษย์กับธรรมชาติ

473 สิงหาคม 67 รักษ์นก นอกเขตอนุรักษ์

Eco Living มาจากการหลอมรวมคำว่า ecosystem หรือ ecology ที่แปลว่า “ระบบนิเวศ” หรือ “นิเวศวิทยา” หมายถึงสังคมของสิ่งมีชีวิตทั้งเล็กและใหญ่ที่ต่างมีปฏิสัมพันธ์ต่อกันเอง และมีปฏิสัมพันธ์ต่อดิน น้ำ อากาศที่แวดล้อม ภายใต้หลักเกณฑ์แห่งความสมดุล อาจเป็นระบบนิเวศในสิ่งแวดล้อมชุมชน เมือง ป่าเขา แม่น้ำ หรือชายฝั่งทะเล เข้ากับคำว่า living ที่แปลว่า “การดำรงชีวิต”
ผลงานเขียน ภาพถ่าย และวิดีโอ ภายใต้หัวข้อนี้ หวังว่าจะเป็นแสงสว่าง ชี้ทางออกบางอย่างของปัญหาสิ่งแวดล้อมที่ประชากรโลกกำลังเผชิญ

464 พฤศจิกายน 66 Eco Living ดิน ฟ้า ป่า น้ำ

โลกร้อน โลกรวน เป็นวิกฤตระดับโลก
ล่าสุดนักวิทยาศาสตร์ประเมินว่าเป็นไปได้สูงมากที่โลกจะร้อน +1.5 องศาเซลเซียสภายใน ค.ศ. 2030-2040 
หายนะของโลกที่รออยู่คือ ภัยแล้งจัด ไฟป่า คลื่นความร้อนถี่และรุนแรงขึ้น ระดับน้ำทะเลสูงขึ้นจนส่งผลกระทบต่อคนหลายสิบล้านคนทั่วโลก ปะการังสูญหาย ทรัพยากรพืชและสัตว์ลดลง ฯลฯ
กรุงเทพมหานครและจังหวัดชายฝั่งทะเลหลายแห่งจะเผชิญความเสี่ยงต่อการจมน้ำ
เรายังมีความหวังหรือไม่  คำตอบดูจะเป็นในทิศทางของข่าวร้าย และข่าวร้ายที่สุด

459 มิถุนายน 66 2030 โลกร้อน +1.5 องศา Hope or Hell

รถยนต์ไฟฟ้า/รถ EV อยู่ในความสนใจของสังคมไทยในฐานะ gadget ทันสมัย 
ยิ่งช่วงต้นปี ๒๕๖๕/ค.ศ. ๒๐๒๒ ที่ผ่านมา มีมติคณะรัฐมนตรีส่งเสริมและสนับสนุนให้เอกชนผลิต/ให้ประชาชนซื้อรถยนต์ไฟฟ้าลอตใหญ่ กระแสนี้ก็ยิ่งได้รับความสนใจและส่วนใหญ่ก็ยอมรับว่าในสายเทคโนโลยี “รถยนต์ไฟฟ้า” มาแรงจริง
แล้วเอกชนที่อยู่ในธุรกิจยานยนต์ต้องปรับตัวอย่างไร เพราะรถยนต์ไฟฟ้าจะพลิกห่วงโซ่การผลิต (supply chain) ทั้งหมด ทำอย่างไรเราจะไม่สูญเสียสถานะศูนย์กลางการผลิตรถยนต์ในภูมิภาค รวมถึงสร้างรถไฟฟ้าแบรนด์ไทย

453 ธันวาคม 65 รถ (ยนต์) ไฟฟ้า (กำลัง) มาหานะเธอ

ในเมืองไทยมีป่าสันทรายชายฝั่งผืนสุดท้ายที่งดงามที่สุดและสมบูรณ์ที่สุดอยู่ที่หาดท้ายเหมือง จังหวัดพังงา ทว่ายังไม่เป็นที่รู้จักในแวดวงวิชาการป่าไม้ 
ในอดีต ผืนป่าที่ขึ้นอยู่บนเนินทราย หรือดูน (dune) พบได้ทั่วตลอดคาบสมุทรไทย แต่การขยายตัวของสังคมเมือง สิ่งปลูกสร้าง การปรับสภาพชายหาดเพื่อรองรับการท่องเที่ยว หรือแม้แต่โครงการปลูกป่า ทำให้ผืนป่าธรรมชาติดั้งเดิมที่มีความสัมพันธ์กับสิ่งรอบข้างสูญหายไป
เดินทางไปรู้จักกับป่าสันทรายชายฝั่งผืนสุดท้ายบนภาคพื้นทวีปเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ 

452 พฤศจิกายน 65 หาดท้ายเหมือง พังงา ป่าสันทรายชายฝั่งผืนสุดท้ายของคาบสมุทรไทย

นี่คือทวีปซึ่งกว้างใหญ่อันดับ ๒ ของโลก มีประชากรมากถึง ๑.๒๙ พันล้านคน ทั้งขนาดพื้นที่และประชากรนั้นเป็นรองแค่ทวีปเอเชีย
สิ่งที่คนไทยคุ้นเคยกับแอฟริกามากที่สุดน่าจะเป็นบรรดาสัตว์ป่าในทุ่งหญ้า สิงโต ช้างป่า ยีราฟ ม้าลาย หรือชนเผ่าพื้นเมือง 
แม้ระยะไม่กี่ปีมานี้แอฟริกาจะเป็นทวีปที่เติบโตทางเศรษฐกิจสูงมาก 
แต่คนไทยส่วนใหญ่ก็ยังมองภาพแอฟริกาว่าเป็นดินแดนแห่งความทุรกันดาร 
Only Africa บอกเล่าแอฟริกาผ่านมุมมองในหลายประเทศที่หลายคนอาจไม่เคยรู้ว่านี่คือส่วนหนึ่งของแอฟริกา


407 Only Africa

ความปรารถนาของมนุษย์ที่จะเชื่อมโยงตนเองกับดวงดาราบนฟากฟ้ามีมานานแสนนาน ผ่านตำนานกำเนิดจักรวาลและสรรพสิ่ง จนเมื่อเทคโนโลยีก้าวล้ำด้วยการปฏิวัติความรู้จากกระบวนการทางวิทยาศาสตร์ มนุษย์ก็อาจหาญฝันถึงการเดินทางสู่ห้วงเวหา และสร้างอารยธรรมบนดาวเคราะห์ดวงอื่น
วันนี้อวกาศกำลังเป็นพรมแดนใหม่ของความร่วมมือและการแข่งขันระหว่างนานาประเทศ
แต่แท้จริงแล้วอวกาศคืออะไร คนไทย นักวิทยาศาสตร์ไทย เยาวชนไทย มีศักยภาพแค่ไหนที่จะร่วมเดินทางไปกับภารกิจของมนุษยชาติ

449 สิงหาคม 2565 SPACE MISSION

#050404

#000000

Issues

Your Inspiring Reading Experience

ANSi by Sarakadee

Reading in other languages by opening in Chrome translate.

ANSI by "สารคดี"
แอปพลิเคชันเปิดประสบการณ์ความรู้ไม่จำกัด จัดทำโดยทีมงานนิตยสาร "สารคดี" บริษัท วิริยะธุรกิจ จำกัด 
สมัครอ่านได้ตามระยะเวลา 1, 3 , 6 เดือน และ 1 ปี

Nature/Envi/Sci

ANSi by Sarakadee

Categories

Social Footprints