
ใครคือ The Other คำหนึ่งที่ได้ยินกันบ่อย ๆ คือ “คนชายขอบ” ชายขอบ ไม่ได้หมายถึงชายแดน แต่หมายถึงคนกลุ่มต่าง ๆ ที่มีความแตกต่างทางเศรษฐกิจ สังคม วัฒนธรรม ศาสนา เพศ ช่วงวัย ฯลฯ ที่ถูกสังคมให้คุณค่าว่ามีสถานะด้อยกว่าคนอื่น ๆ และถูกเลือกปฏิบัติหรือถูกกีดกันจากการเข้าถึงสิทธิและทรัพยากร “The Other เสียงของความหลากหลาย” จึงเป็นหัวข้อที่ค่ายสารคดี 20 หยิบยกขึ้นมาเป็นธีมการเรียนรู้ของนักสารคดีคนรุ่นใหม่เพื่อสื่อสารเสียงของกลุ่มคนที่รัฐและสังคมไทยมองเห็นพวกเขาเป็น “คนอื่น”

คงมาจากการบรรจบกันของเหตุปัจจัยในช่วงต้นทศวรรษ 2530 การเมืองเริ่มเปิดกว้างในยุคนายกรัฐมนตรีมาจากการเลือกตั้งอีกครั้ง การพัฒนาประเทศไปสู่ความทันสมัยโดยเฉพาะในด้านอุตสาหกรรม ซึ่งเกิดการกอบโกยและทำลายฐานทรัพยากรของท้องถิ่น ทำให้ชาวบ้านรากหญ้าที่ด้อยโอกาสกว่าตกเป็นเหยื่อของการพัฒนา จนถึงจุดหนึ่งผู้ได้รับผลกระทบจากการพัฒนาเหล่านั้นจึงรวมตัวกันออกมาเคลื่อนไหวต่อสู้ปกป้องสิทธิ์และเรียกร้องการรับผิดชอบจากรัฐ ผู้กำหนดทิศทางการพัฒนาที่ผิดพลาด

ตั้งแต่ก่อตั้งในปี 2325 “กรุงเทพฯ” ผ่านแผ่นดินมาแล้ว 9 รัชกาล ทว่ายุคที่เป็น “หัวเลี้ยว” สำคัญของพัฒนาการนี้คือ “แผ่นดินพระมงกุฎเกล้าฯ” (รัชกาลที่ 6) กลับถูกเขียนถึงน้อยที่สุด ทั้งที่มีช่วงเวลา 15 ปี (ปี 2453-2468) รัชสมัย “แผ่นดินพระมงกุฎเกล้าฯ” ที่กินเวลา 15 ปี จึงมี “จุดเปลี่ยน” มากมาย และเป็นมากกว่า “ยุคทองของวรรณคดีและศิลปวัฒนธรรม” อย่างที่หลายคนเคยเข้าใจ แรงสะเทือนนี้ยังส่งผลมาถึงรัชกาลที่ ๗ อย่างไม่อาจหลีกเลี่ยง

“hidden paradise” ผุดขึ้นในวงสนทนาระหว่างที่ทีมงานเดินทางออกจากพื้นที่โกงกางน้ำจืด ตอนกลางของทะเลสาบสงขลา เมื่อราวต้นปี 2567 เราเริ่มสำรวจพื้นที่ธรรมชาติที่ซ่อนเร้นจากการรับรู้หรือตกสำรวจ พื้นที่รอยต่อซึ่งไม่มีนิยามชัดเจนในตำราป่าไม้ โดยเฉพาะ “พื้นที่รกร้าง” ซึ่งพร้อมจะถูกโค่นถางให้โล่งเตียนได้ทุกเมื่อ ซ่อนตัวอยู่ตามพื้นที่ชุ่มน้ำ ทุ่งนา สระหนอง ตลิ่งริมแม่น้ำ รวมถึงพื้นที่สันทรายชายฝั่ง เราอาจทำได้เพียงเก็บภาพบันทึกไว้ ก่อนความบริสุทธิ์งดงามอันน่ามหัศจรรย์เหล่านี้จะสูญหาย

ปี 2417 พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 5 โปรดเกล้าฯ ให้จัดแสดงสิ่งของต่างๆ เรียกว่า “ตั้งมิวเซียม” ณ หอคองคอเดีย ในพระบรมมหาราชวัง และเปิดให้ประชาชนทั่วไปเข้าชม ถึงปี 2568 จึงเป็นวาระที่กิจกรรมของพิพิธภัณฑ์ไทยเดินทางมากว่า 150 ปีแล้ว มีพิพิธภัณฑ์เกิดขึ้นมากมาย ทั้งภาครัฐ ภาคเอกชน และอาจโดยใครสักคนที่หลงใหลในการเก็บสะสมและจัดแสดงวัตถุสิ่งของ

อ่านเสียง 10 ภาษา ”It is only with the heart that one can see rightly; what is essential is invisible to the eye." "เราจะมองเห็นแจ่มชัดด้วยหัวใจเท่านั้น สิ่งสำคัญนั้นไม่อาจเห็นได้ด้วยดวงตา“ โดยอาสาสมัคร 10 ท่าน จัดแสดงในนิทรรศการ “8 ทศวรรษ เจ้าชายน้อย : รอยยิ้ม เวลา น้ำตา ดวงดาว” ระหว่างวันที่ 22-31 สิงหาคม 2568 ณ ชั้น 1 มันมัน ศรีนครินทร์

ปี 2568 วาระครบ 50 ปี ความสัมพันธ์ไทย-จีนอย่างเป็นทางการ สารคดี ฉบับนี้นำเสนอ 50 สิ่งและคำ ซึ่งมาจากภาษาจีนหรือยืมจากภาษาจีนมาใช้ในภาษาไทยที่ปรากฏในประวัติศาสตร์ วัฒนธรรม อาหาร ประเพณี ความเชื่อ ฯลฯ ที่ยังคงสืบสานและดำรงอยู่ในสังคม พร้อมพาผู้อ่านไปตามหา “รากเหง้า” ที่ซัวเถา ตามไปดูเบื้องหลังปฏิทินจีนเพื่อหัดอ่าน “ชีวิต” แล้วมองผ่านพิธีกรรมแห่งความกตัญญูต่อวิญญาณที่ “เวียนว่าย” และความ “ผันแปร” ของลูกหลานจีนในศตวรรษที่ 21 อ่านฉบับนี้เป็นมงคล มีโชคชัยสุขสวัสดิ์

แผนที่ที่ชวนเพื่อนๆ มาพักใจในสวน ผ่านกิจกรรมสัมผัสธรรมชาติแบบง่ายๆ เพื่อรับพลังจากธรรมชาติมาช่วยเยียวยาจิตใจและร่วมกันดูแลพื้นที่สีเขียวในเมืองให้คนได้อยู่ร่วมกับสิ่งมีชีวิตน้อยใหญ่

เข้าใจการเปิดหน้าต่างๆ เพื่ออ่าน ANSi อย่างเพลิดเพลิน
กาลครั้งหนึ่งประวัติศาสตร์ประชาชน ตอน 1
History, 13 November 2021กาลครั้งหนึ่งประวัติศาสตร์ประชาชน ตอน 2
History, 13 November 2021412 vietnam war
History, 16 September 2021ทหารไทยใน "สมรภูมิเวียดนาม" ภาค 2
History, 16 September 2021