ภาพ : ประเวช ตันตราภิรมย์
ขึ้นปีที่ ๔๒
จากบรรณาธิการ
สารคดีฉบับ ๔๙๒ ก้าวสู่ปีที่ ๔๒
“จากบรรณาธิการ” ฉบับนี้จึงขอถือโอกาสมาอัปเดตความเปลี่ยนแปลงก่อนผู้อ่านจะเปิดเข้าเล่ม
ที่หน้า ๒ เราต้อนรับผู้อ่านด้วยคอลัมน์ “Book of Life” : ถ้อยคำ/หนังสือ/สิ่งแวดล้อม คัดสรรคำคม วรรคทอง จากหนังสือที่ส่งผลสะเทือนต่อการอนุรักษ์สิ่งแวดล้อมของโลกมาแนะนำ สร้างแรงบันดาลใจ และเพื่อทบทวนปัญญาความคิดกันอีกครั้ง
เพราะหลายทศวรรษผ่านไป ปัญหาสิ่งแวดล้อมกลับทวีความรุนแรงขึ้นเรื่อย ๆ จนเหมือนกับพวกเราจะได้แค่เฝ้ารอหายนะที่จะมาถึง
คอลัมน์ประจำ “PIC (พลิก) Story” : อดีตในภาพถ่ายนำเสนอภาพประวัติศาสตร์จากกรุภาพที่หาชมยาก ขยับขยายจากพื้นที่เดิมมาเป็นคอลัมน์สองหน้า
เพื่อบอกเล่าเรื่องราวเบื้องหลังภาพได้มากขึ้น หวังว่าจะถูกใจ
ผู้อ่านคอประวัติศาสตร์ของ สารคดี ที่มีอยู่ไม่น้อย
คอลัมน์ “Holistic” : สารพันสุขภาพกาย/ใจ เพื่อสุขภาวะ องค์รวมของเราและของโลก ถึงเวลาต้องอำลาผู้อ่าน ขอขอบคุณภัสน์วจี ศรีสุวรรณ์ คอลัมนิสต์ และ zembe ผู้วาดภาพประกอบที่ได้ช่วยกันสร้างสรรค์คอลัมน์สาระดี ๆ มีประโยชน์โดยตรงแก่ผู้อ่านมาทุกเดือน ต่อเนื่องมาเกือบ ๑๐ ปี
คอลัมน์สดใหม่ที่มาแทนคือ “วิชาความตาย” : ประสบการณ์ค้นหาคุณค่าความหมายการมีชีวิตอยู่
เรื่องเล่าจากมุมมองและชีวิตจริงของผู้คนที่ผ่านวิกฤต ความเป็นตาย ความทุกข์ ความเจ็บป่วยอันแสนสาหัส น่ารู้ว่าพวกเขาได้ค้นพบคุณค่าและความหมายของการ “อยู่ดี ตายดี” อย่างไรบ้าง
ปฏิเสธไม่ได้ว่าสังคมไทยเข้าสู่สังคมผู้สูงวัยเต็มตัว ผู้อ่าน สารคดี ส่วนใหญ่ก็มีอายุสูงขึ้นเรื่อย ๆ หลายคนอาจเข้าสู่ช่วงปลายของชีวิต หลายคนอาจอยู่ในรุ่น “เดอะแบก” ที่ต้องดูแลพ่อแม่ และอาจยังต้องดูแลลูกหลาน ไม่เว้นแม้แต่คนรุ่นใหม่ที่แสวงหาและตั้งคำถามกับความตายและชีวิต
ขณะที่หลายคนอาจไม่กล้าแม้แต่จะเอ่ยคำว่าความตายออกจากปาก
“วิชาความตาย” จึงเต็มไปด้วยมุมมองและประสบการณ์ที่เราอยากส่งต่อสู่ผู้อ่าน สารคดี เป็นอีกปัญญาความคิดอันน่าใคร่ครวญ
ในส่วนสกู๊ปหลักหรือสารคดีพิเศษ เรายังคงนำเสนอความรอบด้านและเจาะลึกแบบ “ธีมเล่ม” เต็มอิ่ม ซึ่งได้รับการตอบรับอย่างดีจากผู้อ่านในช่วง ๒-๓ ปีที่ผ่านมา
โดยเฉพาะฉบับนี้กับสกู๊ปปก Thai Wildlife Photographers ช่างภาพสัตว์ป่าเมืองไทย ซึ่งเปรียบเสมือนการย้ำเตือนวาระขึ้นปีที่ ๔๒ กับบทบาทของนิตยสาร สารคดี ที่ได้นำเสนอเรื่องราวของสัตว์ป่าและธรรมชาติมาตลอดเวลากว่า ๔ ทศวรรษ
พบกับเบื้องหลังวิธีคิด ความเป็นมา และแนวทางการทำงาน
ของตัวแทนช่างภาพสัตว์ป่าเก้าคน กับผลงานภาพถ่ายที่แต่ละคนคัดสรรมาเผยแพร่ในฉบับนี้ ให้เราได้ชื่นชมกับความงามและคุณค่าของสัตว์ป่าเมืองไทย และยังได้เห็นพัฒนาการของการถ่ายภาพสัตว์ป่าจากช่างภาพรุ่นใหญ่มาถึงคนรุ่นใหม่ บันทึกไว้เป็นหมุดหมายของปี ๒๕๖๙
ปิดท้ายด้วย “The Master” : องค์ความรู้และต้นธารบันดาลใจ สารคดีกึ่งสัมภาษณ์ที่กองบรรณาธิการนิตยสาร สารคดี ตั้งใจจัดทำเป็นพิเศษทุกฉบับ เพื่อรวบรวมองค์ความรู้ที่ถอดจากประสบการณ์ตรงของ “กูรู” รุ่นใหญ่ไปถึงรุ่นอาวุโสในศาสตร์แต่ละแขนง เริ่มต้นฉบับนี้กับ “ไข่ มาลีฮวนน่า” คฑาวุธ ทองไทย ผู้เป็นหลักหมายของเพลงอินดี้
บันทึกไว้เพื่อส่งต่อสู่คนรุ่นนี้และรุ่นต่อไป
ขึ้นปีที่ ๔๒ สารคดี ยังคงทำหน้าที่บันทึกสังคม สืบสานพลังทางปัญญา เพื่อร่วมสร้างสรรค์สังคมไทยที่ดีงาม ดังที่เคยเป็นมา
หวังว่าผู้อ่านจะยังร่วมเดินทางไปกับนิตยสาร สารคดี นะครับ
สุวัฒน์ อัศวไชยชาญ
บรรณาธิการบริหารนิตยสารสารคดี
suwatasa@gmail.com
ฉบับหน้า : ๑๒๐ ปี มาลัย ชูพินิจ